هر
هر ائوین بیر یولو وار
هر کندین بیر دبی وار
هر اوزووه گوله نی اؤزووه دوست بیلمه
هر ضرر بیر عاغیل آرتیرار
هر اوچان قوشونان اوچمازلار
هر یازان شاعر اولماز
هر اوخویان موللا اولماز
اؤلن من اولدوم
سن ده بیر گون پای اولارسان بیرینه
یاران منیم کیمی دوشر درینه
اونوتما ، او گونکو گوروش یئرینه
گلمه ین سن اولدون ،گلن من اولدوم
من سنی تاپاندا ایتیردم اگر
ایتیریم گولوشون کونلومه یئتر
اورتاق دردیمیزی هم ده برابر
بولمه ین سن اولدون ،بولن من اولدوم
من یورغون بیر اصلان ،داغلار یوواسی
سن کیچیک بیر مارال جئیران بالاسی
اوره ییم آغریدان قابارچالاسی
بیلمه ین سن اولدون ،بیلن من اولدوم
داغانیق گورورسن منده هر زادی
گولورسن اوزون گول گولدورمه یادی
یاش گوزلریمیزدن بیر شیریلدادی
سیمه ین سن اولدون سیلن من اولدوم
سئوگی ساواشینا بیرجه گیریشدیک
اولوم گوزیمیزه باخیردی دیک-دیک
ای ، بوشونا قالخیشما ائتمه گیلئیلیک
اولمه ین سن اولدون،اولن من اولدیم
ارسالی دانشجویان مشکین شهری
یاشاییر
آنا یوردوم هر داشینا اوز قویدوم
هر دره نده چالدیغیمساز یاشاییر
کیمی سینین چیینینده سن ، کیمینین
شؤهرتینی یاشادان آز یاشاییر
بو گیلئی دن قلبیم یامان خاللاتیر
چوخ عنواندا قاچاق تعریف یاللاتیر
بیر عاغیلین بوداغیندان ساللاتیر
نئچه - نئچه عاغلی دایاز یاشاییر
گولوم بیرده گؤروشونه یوبانسام
آدیمی توت ، هاردا داغلار دومانسا
گؤزونو سیخ ، هانسی داشدا سو یاتسا
او داش آلتدا ممد آراز یاشاییر
بو سحر
نه گؤزلدیر بو سحرین ایشیغی
گوللر آچدی ، چایلار داشدی بو سحر
نه گؤزلدیر دوغما یئرین ایشیغی
کؤنلوم تزه نغمه قوشدو بو سحر
*
دایاندیلار گوللر یئنه اوز - اوزه
قانادلانیب قوشلار وئردی سس - سسه
طبیعتله دوردوم نفس - نفسه
یادیما او داغلار دوشدو بو سحر
*
یئنه یاغدی یاز یاغیشی ، نه یاغدی
تورپاق اوسته دامجیلار ایز بوراخدی
نه گؤزلدیر طبیعتین گول تاختی
یئرده گؤیده دوغمالاشدی بو سحر
*
بو باهارین موژده سیله گولموشم
بو باهارین پئشوازینا گئتمیشم
چیچکلرین نفسیندن بیلمیشم
اونلاریندا کؤنلو خوشدور بو سحر
*
گول مجلیسی گؤرمه میشدیم بئله من
نه آد وئریم بو چمنه ، چؤله من
سئوگیمیزی گتیرمه زدیم دیله من
سئحیرلندیم دیلیم چاشدی بو سحر
*
آیلار کئچدی ، آیلار اولدو ایل ، گولوم
کؤنلوم سن سیز هئچ آچیلمیر بیل ، گولوم
دورنالار لا سنده قاییت ، گل گولوم
تکجه سنین یئرین بوشدو ، بو سحر
*
چیخماز
خزلی پول اولان باغین
باغبانیندان قپیک چیخماز
باردان بارا سلام گؤرن
اریگیندن اریک چیخماز
درد دره دی ، دره میندی
چییرتکه لر ده وه میندی
دووشانلیق کی دبه میندی
گؤی تالایا الیک چیخماز
زامان چئینیر یئیین - یئیین
یاوانلیق دیر یالان - یئیین
یوزده دئیین ، مین ده دئیین
اسمی دؤنوک ،دؤنوک چیخماز
سؤز قینیرسیز گؤزلیمیدیر
دوز یولومدور ، دوز الیمدیر
نئیله ییم کی اؤز الیمدیر
اؤز الیمه چپیک چیخماز
قپیک : یک صدم منات واحد پول روسیه
ایکی یابانجی
داها دون ال اله توتوشورکن بیز
داها دون دیز دیزه اوتورورکن بیز
زامانا یئنیلدی بیتدی سئوگیمیز
ایکی یابانجی ییز اینی شهیرده
*
هاتیرلا او گونو یالواران کیمدی؟
گیتمه دور دئییب ده ساریلان کیمدی؟
آرتیق نه سئوگیلی نه دوستوز شیمدی
ایکی یابانجی ییز آینی شهیرده
*
گؤز گؤزه گلسکده بیر گون یئنی دن
آلیب گله مسسین دونو ماضی دن
بیر فارکی کالدی می اللرین مندن؟
ایکی یابانجی ییز بیر شهیرده بیز
*
ترکی استانبولی ، ترکی آذربایجانی ، فارسی
یابانجی : اؤزگه ، بیگانه
یابانجی ییز : اؤزگه ییخ ، بیگانه هستیم
آینی : همه ن ، در یک
داها : دای ، دیگر
دون : دونه ن ، دیروز
یئنیلدی : ته زه لندی ، تازه شد
بیتدی : قورتولدو ، تمام شد
هاتیرلا : یادیوا سال ، به خاطر بیاور
گیتمه : گئتمه ، نرو
ساریلان : یاپیشان ، التماس کننده
آرتیق : داها ، دیگر
شیمدی : ایندی ، حالا
یئنی دن : ازل دن ، از اول
ین دن : من دن ، از من
فارک: فرق ، تفاوت
اینسان اوغلو نان کوردور
احمد سلجوق شاعر و ترانه سرای ترکیه
حیات بو ایی تانی
زامان ساغیر عاشق کوردور
نردن وورور بیلینمز
اینسان اوغلو نان کوردور
*
یالانی یاراتان او
دونیانی کاراتان او
ائلچی آراتان او
اینسان اوغلو نان کوردور
*
تانیدیکجا گلنی
آراسین هئپ گیدنی
وورور سیرتیندان سنی
اینسان اوغلو نان کوردور
*
عیصیان ائدیپ آغلارسین
دومان دومان یانارسین
بیر گون سن ده آنلارسین
اینسان اوغلو نان کوردور
*
اونوتمایی اوندان سور
ایهانتی اوندان گؤر
جان نان کور ، جانان نان کور
اینسان اوغلو نان کوردور
*
بین لر جه ییل سونراسی
ایشته بیر تک میراثی
ساواش ، آجلیق ، گؤز یاشی
اینسان اوغلو نان کوردور
*
ترکی استانبولی : ترکی آذربایجانی ، فارسی
اینسان اوغلو : آللاهین قولو ، آدمیزاده
نان کور : دوزو یئییب دوز قابین سیندیران، نمک نشناس
ایی : یاخجی،خوب
ساغیر: دیل سیز آغیزسیز ، بی زبان
کاراتان : قارالدان ، قره لده ن ، تاریک کننده
آراتان : آختاردان ، جستجو کننده
آراسین : آختارسین ، جستجو کند
هئپ: هامیسی ، همه اش ، همیشه
سیرتیندان : آرخاندان ، دالیندان ، از پشت سرت
اونوتماق : یاددان چیخارتماق ، فراموش کردن
آنلارسین : قانارسان ، دوشونه رسن ، می فهمی
سور : سوروش ، بپرس
ایهانت : خیانت ، خیانت
بینلر جه : مینلر قدر ، مین لر جه ، هزاران
ایشته : ایندی ، هله ده ، اینک
قول : بازو
قول : شاخه درخت
قول آتماق: پر از شاخ و برگ شدن درخت
قول باسدیرماق: خواباندن شاخه درخت در زیر خاک ، نوعی روش تکثیر گیاهان
قول بوداغ : شاخ وبرگ
قول بوداغ آتماق: شاخ و برگش زیاد شدن
قول بوداغلی : پر شاخ و برگ
قول آچماق : با آغوش باز قبول کردن
قولباغی : دستبند
قول بویون : دست به گردن
قول بویون اولماق : دست در گردن همدیگر انداختن
قول زورونا : به زور بازو
قولونون زوروینان اله گتیرمک : به زور بازو به دست آوردن
قولو زوربا : قلدر، زورگو
قولوزوربالیق : زورگوئی
قولو زوربالیق ائیله مک : زورگوئی کردن
قولو کسیک : دست بریده
قولو باغلی : دست بسته ، امکان انجام کاری را نداشتن
قول قاناد: پر و بال
قول قاناد آچماق : آزادی پیدا کردن برای انجام کاری
قول قانادی قیریلماق : بی یار و یاور شدن
قول قولا : بازو به بازو
قول قولا وئرمک : به کنم همدیگر کاری را انجام دادن
قولوچیرمکلی : آستین بالازده و آماده
هرنه
هر نه تؤکه سن آشیوا ، آخیر چیخار قاشیغیوا
هر چه توی آش ات بریزی ، آخر از قاشق خودت بیرون می اید.
هرنه اکرسن ، اونودا بیچرسن
هر چه بکاری همان را درو می کنی
هر نه دئسه ن یئتیشسین اؤزووه
هر چه( فحش و ناسزا ) بگوئی به خودت برسد
هر نه ائله رسن اؤزووه ائله رسن
هر چه کنی به خود کنی
گر همه نیک و بد کنی
قوشمالار
گئنه گؤزوم دوشدو بیر مه جمالا
آغ اوزونده قارا مشکین خالی وار
حلقه - حلقه اولوب زولف مشکینی
لوحش الله ! عجب قد دالی وار
سئودیگیم گؤزلرین آلدی جانیمی
یاغی غمزه لرین قانیمی تؤکر
دوشسه هر کیم داخی چیخماز توروندان
گؤروم بو زولفددور یا کی مشک تر؟
شئیدا بلبل فغان چکمه غم یئمه
بوگون - ساباح گول آچیلیر یاز اولور
عزیز ساخلا غنیمت بیل وجودون
وفاسی یوخ گولون عمرو آز اولور
بلبل کیمی گول اوزونه مشتاقام
طوطو قوشو دیللی ای صتنم ، صنم
گؤزل لر سلطانی گؤیچکلر خانی
گولابتون تئللی ای صنم ، صنم
قیزلار
عشقینیز اولماسین چوروک ساپ کیمی
اللرده گزمه یین بیر کیتاب کیمی
کیمسه یه مست ائدن آل شراب کیمی
آخیب هر باده یه دولمایین قیزلار
اوینار قهقهه نیز شیمشکلر کیمی
عنوان سیز اولمایین کولکلر کیمی
قار آلتیندان چیخان چیچکلر کیمی
وعده سیز گؤیریب سولمایین قیزلار
سیرز بیر قاییق سیز ، طالع دنیز دیر
او بعضن بولاندیق بعضن تمیز دیر
طالع عاغلینیزدیر ، دوشونجه نیز دیر
طالعین قاییقی اولمایین قیزلار
بو شعرین شاعری کیم دی؟
واعظ منی آلداتما جهنم ده اود اولماز
اوللارکی یانیرلار اودو بوردان آپاریرلار
Der Wortschatz –2 - Adjektiv
صفت
فارسی ، ترکی آذربایجانی: Deutsch
سن ، یاش : alt
آزاد : frei
خوب ، یاخچی :gut
کوچک ، بالاجا: klein
مجرد ، یالقیز : ledig
تازه ، ته زه : neu
متاهل ، ائولی: verheiratet
راحت ، راحاند : bequem
امین : ehrlich
خراب ، قولای : kaputt
خالی ، بوش: leer
خنده دار ، گولملی: lustig
مدرن ، مدلو : modern
ارزان ، اوجوز : billig
تلخ ، آجی: bitter
تاریک ، قارانلیق : dunkel
تنگ ، دار : eng
بزرگ ، بؤیوک : groß
سبز ، یاشیل : grün
سفت ، برک : hart
روشن ، ایشیق : hell
نرم و ملایم ، یوموشاق : mild
نزدیک ، یاخین : nah
قرمز ، قیرمیزی : rot
شور ، قیرقیرا : salzig
ترش ، تورش : sauer
تند ، ایتی : scharf
لاغر ، آریق : schlank
قوی ، گوجلو : stark
خشک ، قورو : trocken
گرم ، ایستی : warm
مهم ، اؤنملی : wichtig
زشت ، چیرکین: hässlich
صمیمانه ، اوره کدن : herzlich
جالب :interessant
بد ، پیس : schlecht
قشنگ ، گؤزل : schön
گران ، باها :teuer
زود ، تئز: früh
باز ، آچیق : geöffnet
بسته ، باغلی : geschlossen
عالی ، چوخ یاخچی : herrlich
آهسته ، یاواش : leise
بعد ، سورا : nächst
مهربان ، مهربان : nett
اجباری ، زوراکی : obligatorisch
دیر ، بئیواخ : spät
ممنوع، قداغان : verboten
اوشاق نه دی فیشنگ نه دی
اوشاق دویدوم بیلمز
اوشاق آششیغی اویناماق اوچون ییغار
اوشاغیم عزیز تربیتی اؤزوندن عزیز
اوشاق سؤزون دوزون دئیه ر
اوشاق اولان ائوه گناه اولماز
اوشاغا سؤز دئی اؤزون ده گئت دالیسیجا
دوبیتی ها
به خاک ره کشیدم صورت جسم نزارم را
بدین صورت مگر بوسم کف پای نگارم را
غبار رهگذارم کرد شوق ، امید آن دارم
که گاهی خیزم و گیرم رکاب شهسوارم را
**
در هجر یار حال دل زار مشکل است
زین حال واقف ار نشود یار مشکل است
آسان به وصل یار رسیدن توان ولی
در وصل یار دیدن اغیار مشکل است
**
از سیمبران وفا ندیدم هرگز
وز باغ وفا گلی نچیدم هرگز
با این که کشیده ام همه عمر جفا
از کوی وفا پا نکشیدم هرگز
**
داری همه شب دیده بیدار ای شمع
وز سوز جگر چشم گهربار ای شمع
می سوزی و می گدازی و می گریی
گویا که چو من جدائی از یار ای شمع
**
داغ غم هجران تو در جان دارم
صد ناله زداغ غم هجران دارم
ای عمر که بی تو زندگی دشوار است
غم کشت مرا از تو چه پنهان دارم
دؤرد پارا
هر شام یئتر وصال جانانه چراغ
تا صبح قالیر همدم و همخانه چراغ
رشک اودونا یاندیردی منی هر ساعت
وهم ایله مز آهیم اودونا یانه چراغ
**
هر گه که بهار قیلدی آرایش باغ
نومیدلیک ووردو لاله وش باغریما داغ
زیرا تیکان اوزره توتدو بلبل مسکن
گل باد گذر گهین ده یاندیردی چراغ
**
می منعینی ائیله ییب شعار ای واعظ
توتدون ره طعن عشق یار ای واعظ
ترک می و محبوب ائده سن جنت ایچون
شرح ائیله کی جنت ده نه وار ای واعظ
**
سوز دلیم اشک آل دن ائیله قیاس
اندوهیمی ضعف حال دن ائیله قیاس
خورشید کی حسنونن قیلیر بحث جمال
ترک ادبین زوال دن ائیله قیاس
**
هر دل که اسیر غم هجران اولماز
شایسته ذوق وصل جانان اولماز
هر درد کی وار ، وار درمانی ، ولی
بی دردلرین دردینه درمان اولماز
**
ای فایده علمینه عالم محتاج
خاک قدمین ، اهل هنر باشینه تاج
هر کیم ده کی گؤردو همتین سو ، مزاج
اول سو ، مزاجه لطف ایله قیلدی علاج
بیر گؤزل مستزاد
ائتدی منی غم تاپداغی بیر گؤزلری خومّار
بیر دلبر عیِّار
ساقی منه وئر لوطفیله بیر ساغر سرشار
غمدن منی قورتار
یوخ غایتی تقریر ائله سم مین گئجه - گوندوز
شرح غم عشقی
پایانه یئتیشمز ، نه قیلیم درد دل اظهار
مین گیزلی سؤزوم وار
ائتمین منی مجنونا برابر سیزی تانری
ای اهل خرابات
گؤردو نئچه ویل یارینی اول عاشق حرّار
اول ساکین کوهسار
آللاه بیلیر من کیمی بیر عاشق محروم
دونیادا تاپیلماز
شاهیددی بو احوالا ایکی دیده خونبار
هم آه شرربار
هردم دیله رم چاره اجلدن غم هیجره
گلمزکی نه حاصیل
قالدیم بئله بو درددیله بی مونس و غمخوار
بی یار و مددکار
ای عشقه دوشن عاشق بیچاره یقین بیل
کیم دادا یئتن یوخ
من ائیله مدیم دوغروسو آللاهیما اقرار
خوشدور مه زونّار
مسدود اولوب چارطرفدن منه یاران
ابواب فتوحات
گویا کسیلیبدیر منه بیر محرم اسرار
بیر یار وفادا
افسون و فسونون اثری اولمادی هرگیز
اول طورفه نیگارا
آسان ایشیمی ووردو دوعا ائیله دی دوشوار
قالدیم بئله ناچار
نه عقلده کام اولدو میسّر، نه جنوندا
ای عارف سالیک
سن مندن ائشیت ، بیر گوله اول طالیب دیدار
اگلش بئله بی کار
فاش ائتمه گیلن سرّینی هر جاهیل و خامه
اول عاشیق کامیل
سن اولماگیلان من کیمی هیجرانا گرفتار
مهجور و دل افکار
هیجران دئمیش اولدوم قلم اود دوتدو آلیشدی
آهیم شرریندن
بیر خنجر خونریز گتیر ، باغریمی بیر یار
بیر گؤرکی نه لر وار
زهر ائیله دیلر بو ایکی گون دیرلیگی بالله
من عاجز زاره
کور ائتدی منی جؤوریله بو چرخ ستمکار
جاندان نئجه بیزار
چوخ ائتمه شیکایت ستم چرخدن ای دل
خوش شیوه دگیل بو
ایسترسن اگر گؤرمیه سن طعنه اغیار
آه ائیله مه زینهار
اول سنگدیلین باشینا چوخ دؤیمه نباتی
واللاه کی یانارسان
تؤک قانلی سیریشکین ، دئی گیلن صیدقیله تکرار
یا حیدر کرّار
دوبئیتی لر
دور گل ای عشق! کؤنول ملکونو بر باد قیلاق
عقلی یغمایا وئرک ، شهر نو آباد قیلاق
گلگیلن سؤزبیر ائدک ، غئیری آرادان گؤتورک
جانی جانانه وئرک ، دهرده بیر آد قیلاق
ساقیا ! گردشه سال باده حمرانی گؤرک
دردمندیک بیزه وئر بیر تیکه درمانی گؤرک
ایستیرم منده هوا اوزره گزم دونیانی
دور گتیر خاتم یاقوت سلیمانی گررک
یاخشی سالدین بو نباتینی نظردن یا علی
اینجیدین ، بیلدیم یقین بو چشم تردن یا علی
عهد و پیمان ائیله دیم گؤرجک سنی خندان اولام
گل دولانیم باشینا بیر یول بو وردن یا علی
سالمیسان سن بو نباتینی نظردن یا علی
کیم یئتیر دائیم غذا خون جگردن یا علی
فیکر و ذیکریم یوخ سنین اسم اعظمیندن سووای
دوشسه بیر یول گر خبر باد صبادان یا علی
گئدنده
باخدیم دالیسیجا یار گئدنده
بیر یولدا دئدیم باخار گئدنده
باخدی قاپیدان کئچنده گولدو
بیلمیردی اوره ک اومار گئدنده
باغلاندی دیلیم اوره کده ن آمما
آز قالدی چئکم هاوار گئدنده
گئتمه گئدیسن ؟ یاواش – یاواش گئت
جانیم بیلی سن چیخار گئدنده
دؤندر گؤزونو خومار – خومار باخ
قویما منی ده ، خومار گئدنده
سن سیزلیگه دوزمه گیم چتیندی
گل جانیمی آل قوتار گئدنده
سندن سورا عشقی نئیلیرم من
آل عشقینی ده آپار گئدنده
مئهر ائیله نوازش ائیله بلکه
گول بیتسین اورک ده قان گئدنده
من گؤر نه دئییردیم اؤز اؤزومنه ن
قول بوینوما بیر سالار گئدنده
بیچاره اوره ک بولود کیمین دیر
گؤردوکجه سنی دولار گئدنده
دای « جعفری » بسدی سیزلاما چوخ
سؤز اوستادی شهریار گئدنده
ایراندا هونر دیلنچی لیک دیر
باخما کی تاپار ویقار گئدنده
بایاتیلار
عزیزیم دریادا
گه میم قالدی دریادا
آغلادیم گؤز یاشیمدان
دولدو داشدی دریادا
دوشوبدو قان آرادا
خسته یوخ ، قان آرادا
اولدوم قفس بلبلو
قالدیم من قنارادا
عاشقم سلماسادا
یول گئده ر سلماسادا
پنهان آغلا گؤزلریم
عالمه سالما صدا
عزیزیه م قولومدا
قووتیم یوخ قولومدا
گؤر نئجه قارا باختام
بو دا وارمیش یولومدا
عزیزیه م بو داغدا
بولبول اوخور بو داغدا
سار گلدی داغا قوندو
هارای چکیر بو داغدا
ائل کؤچ ائیلر بو داغا
قوشلار قونماز بوداغا
ائله کی من دؤزورم
هیچ کیم دؤزمه ز بو داغا
